नेपालको सन्दिपानी ग्रुप अफ कम्पनी र नेपाल युनिभर्सल ट्रेडिङले आइतबार काठमाडौँमा आयोजना गरेको ‘जापान टु नेपालः इनोभेट, इन्टिग्रेट एन्ड इन्सपायर’ कार्यक्रममा जापानी कम्पनीले करिब रु ८० करोडभन्दा बढीको प्रारम्भिक लगानी योजना सार्वजनिक गरेका छन् ।
प्रस्तावित प्रविधिहरू र लगानी विभाजनजापानी ट्रिम कम्पनी लिमिटेडले ‘सुपर सोल’ नामको हलुका, छिद्रयुक्त सामग्री प्रस्तुत गर्यो, जसलाई पुनः प्रशोधित सिसाबाट निर्माण गरी कृषि, बागवानी, जल शुद्धीकरण र हरित पूर्वाधारमा प्रयोग गर्न सकिन्छ; यसमा करिब रु ५० करोडको सम्भावित लगानी रहेको छ। डाएएई कम्पनी लिमिटेडले ‘अक्सिजन फिल्टर’ प्रविधि देखायो, जसले पानीमा उच्च अक्सिजन घोल्ने प्रणालीमार्फत नदी, ताल, मत्स्यपालन, कृषि तथा फोहर पानी शुद्धीकरणमा सहयोग पुर्याउँछ, र यसका लागि रु १५ करोडको लगानी योजना बनाइएको छ। कोदु जापान कम्पनी लिमिटेडले ऊर्जा बचत गर्ने ‘सुपर लिड’ प्रविधि ल्याउने बताए, सस्तो एलईडीको मूल्यमा जापानी गुणस्तरको एलईडी उपलब्ध गराइने र तीन वर्षभित्र देशभर विस्तार गर्ने लक्ष्य रु २५ करोडको लगानीसँग जोडिएको छ। मितोमी कम्पनी लिमिटेडले स्थायी शौचालय प्रणाली (सस्टेनेबल ट्वाइलेट) प्रस्तुत गर्यो, जुन न्यून पानी प्रयोग, सरसफाइ सुधार तथा वातावरणमैत्री फोहर व्यवस्थापनमा केन्द्रित छ, यसको सम्भावित लगानी रु १० करोडको छ। अन्तिममा, मिजुकी हाई वाटर प्रविधिको लागि ५ करोड रुपैयाँको प्रारम्भिक लगानी उल्लेख गरियो।
नेपाल उद्योग वाणिज्य महासंघका उपाध्यक्ष दिलसुन्दर श्रेष्ठले प्रविधिमा आधारित द्विपक्षीय सहकार्यले दिगो आर्थिक विकास, कृषि आधुनिकीकरण र वातावरणीय संरक्षणमा नयाँ अध्याय सुरु गर्ने विश्वास व्यक्त गरे। निजी क्षेत्रबीचको साझेदारीलाई लगानी, रोजगारी र नवप्रवर्तनसँग जोड्नुपर्ने महत्त्व पनि जोडिए। सन्दिपानी ग्रुपका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत नरेश चन्द्र ओझाले ९ जापान–नेपाल सहकार्यलाई व्यापारिक सम्बन्धभन्दा परे, भविष्य निर्माण गर्ने साझा अभियानको रूपमा वर्णन गर्दै, “नवप्रवर्तन, साझेदारी र दिगो विकासको दृष्टिले नेपालमा नयाँ व्यवसाय, रोजगारी र दीर्घकालीन आर्थिक अवसर सृजना गर्न सम्भव छ” भने।
विशेषज्ञहरूका अनुसार, यी प्रविधिहरूको परिचयले नेपालका कृषकहरूका उत्पादन क्षमतामा सुधार, जल स्रोतको गुणस्तर वृद्धि, ऊर्जा बिलमा बचत तथा फोहोर व्यवस्थापनको लागत घटाउन सहयोग पुर्याउन सक्छ। प्रारम्भिक ८० करोडको लगानीले सिधै २००‑३०० रोजगार सिर्जना गर्ने सम्भावना देखिन्छ, र दीर्घकालीन आर्थिक फाइदाको आधार तयार हुनेछ। दुवै पक्षको प्रतिबद्धता र स्थानीय उद्यमशीलताको सक्रिय सहभागिताले यो सहकार्यलाई सफल बनाउने मुख्य घटक बन्ने अपेक्षा गरिएको छ।
