नेपालको शेयर बजार अहिले नेप्से २७०० को आसपास सिमामा छ। सूचकको अंकमा उल्लेखनीय परिवर्तन नदेखिए पनि, ब्रोकर कम्पनी सनराइज सेक्युरिटिजका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत युवराज भुसाल र पत्रकार सुधा देवकोटाको संवादले देखाएको छ कि भित्रि रूपान्तरणको गति तेज भएको छ।
स्थिरता पछि बृद्धिको आत्मविश्वासभुसालले भने, “अघिल्लो पटक जेनजी आन्दोलनपछि सरकार अस्थिर थियो, तर अहिले करिब दुई तिहाइ मतसहितको स्थायी सरकारले पुँजी बजारलाई प्राथमिकता दिएको देखिन्छ। प्रधानमन्त्री स्वयंले पनि चासो लिएको छन्, जसले लगानीकर्ताको आत्मविश्वासलाई अघिल्लो तुलनामा धेरै बलियो बनाएको छ।” सूचकको अंक समान देखिए पनि, बजारको मनोबल र संस्थागत वातावरणमा स्पष्ट परिवर्तन आएको मानिन्छ।
डिमाण्ड (माग) सिर्जना नहुँदासम्म बजारको दिगोपन सम्भव छैन भनी भुसालले तीन‑चार प्रमुख उपायहरू पहिचान गरे। पहिलो, मार्जिन लेन्डिङलाई पूर्ण क्षमतामा चलाउँदा करिब एक सय अर्ब रुपैयाँको नयाँ फण्ड बजारमा प्रवेश गर्न सक्छ। दोस्रो, कर्मचारी सञ्चय कोष, नागरिक लगानी कोष तथा सामाजिक सुरक्षा कोषलाई संस्थागत लगानीकर्ताको रूपमा सक्रिय बनाउनु आवश्यक छ। तेस्रो र सबैभन्दा महत्वपूण्ण, विदेशी संस्थागत लगानीकर्ता तथा गैरआवासीय नेपाली (NRN) लाई नेपालका कम्पनीहरूमा लगानी गराउने नीति तुरुन्त लागू गर्नुपर्ने कुरामा जोड दिइयो।
विदेशी पुँजीको प्रवेशका लागि विश्वास (कन्फिडेन्स) नै मुख्य आधार हो। भुसालले टिप्पणी गरे, “नीतिगत अस्थिरताले विदेशी लगानीकर्तालाई डराएको थियो। अहिले दुई तिहाइ शक्ति भएको सरकार, संसदमा कुनै अवरोध नहुनु र धितोपत्र बोर्डको नयाँ नेतृत्वले करका विवाद समाधान र स्पष्ट एक्जिट पोलिसी प्रस्तुत गरे भने, एक‑डेढ वर्षभित्रै ठूलो वैदेशिक पुँजीको आगमन सम्भव छ।”
बजारलाई अर्थतन्त्रसँग जोड्ने उपायको रूपमा भुसालले जलविद्युत् क्षेत्रको उदाहरण उठाए। “१८ घण्टाको लोडसेडिङ अन्त्य हुनुको कारण सरकारले हाइड्रो परियोजनामा लगानीको वातावरण बनाउनु र क्यापिटल मार्केटले एक्जिट पोलिसी उपलब्ध गराउनु थियो। यही मोडल उत्पादन‑मूलक क्षेत्र, कृषि, पर्यटन र आईटीमा लागू गरियो भने, सूचीकृत कम्पनीहरूले प्रत्यक्ष रूपमा जीडीपीमा योगदान पुर्याउनेछन्,” उनले भने। यसरी, सूचकको अंक स्थिर रहँदा पनि माग सृजन र विदेशी पूँजीको रणनीतिक प्रवेशले नेपाली शेयर बजारलाई नयाँ उचाइमा पुर्याउने आशा देखिन्छ।
